نام نکا را به صورت «نیکاح» و «نیکا» هم آورده‌اند که به معنای شهر و آبادی کوهستانی یا سرزمینی که در آن خیزران یا نوعی نی می‌روید یا آبادی جایگاه «الهه ناهید» است. در داده‌های منابع تاریخی و جغرافیایی تا دوره قاجار اطلاع دقیقی درباره نکا وجود ندارد، اما در منابع جغرافیا نویسان قرون اولیه اسلامی از شهری به نام «مهربان» یا «میردان» در نزدیکی نکا امروزی یاد شده‌است.

منطقه‌ای که امروزه نکا نامیده می‌شود طی ۷۰ سال اخیر ازتوسعه محله یا روستای«تاریخ محله» جنب پلی بر روی رودخانه نکا، به وجود آمده‌است. نکا در منطقه‌ای کاملا دشتی قرار دارد و آب و هوای آن معتدل و مرطوب است. مجسمه و ظروف چوبی، حصیربافی، سفال و دست بافت‌ها از مهم ترین صنایع دستی نکا به شمار می‌آیند.

   ‎ == مراکز دیدنی ==

آب معدنی قر مرض، دریاچه استخر پشت- منطقه هزار جریب- غار باستانی کمیشان-برج آرامگاهی امامزاده عبدالله -  تالاب لپو – پلنگان در خاور نیروگاه نکا- جنگل‌های نکا در داخل نکا -امامزاده یحیی نزدیک روستای سیکا و سواحل زاغمرز در مسیر زاغمرز از معروف‌ترین مناطق شهرستان نکا به شمار می‌آیند.

دریاچه طبیعی روستای استخر پشت که در سی و پنج کیلومتری شهر «نکا» قرار دارد، روزگاری با نیزارهای حاشیه خودنزدیک به بیست هکتار از محیط اطراف را پوشش می‌داد. در چند دهه اخیر به دلیل بی توجهی به این منبع طبیعی نادر وسعت آن به چهارهکتار  تقلیل یافته و روز به روز از آن کاسته می‌شود.
 
این دریاچه کوچک و گمنام با مردابهای اطراف خود منظره رؤیایی را در منطقه پدید آورده‌است که در اولین نگاه هر بیننده‌ای را مجذوب خود می‌کند. دریاچه استخر پشت که آب آن به طور غیر محسوس از کف دریاچه تأمین می‌شود، سالهای سال است که برای آبیاری دست کم ۵۰ هکتار از شالیزارهای روستاهای مجاور مورد استفاده قرارمی گیرد. مرداب اطراف این دریاچه روزگاری دراز پناهگاه امنی برای پرندگان بومی خصوصاً اردک‌های وحشی بود اما متأسفانه در چند سال اخیر به دلیل تهاجم شکارچیان مجاز و غیرمجاز به این زیست گاه و کشتار این پرندگان زیبا، نسل آنان در معرض انقراض جدی قرار گرفته‌است. درباره دریاچه طبیعی استخر پشت که بومیان منطقه به آن «اسطل» می‌گویند، افسانه‌های بی شماری نقل شده و اشعاری در وصف آن سروده شده‌است.البته هنوز هم زیبایی خاصی دارد که هر ساله پذیرا مسافرای زیادی از تمام نقاط ایران است

  == تقسیمات کشوری ==

* [[بخش مرکزی شهرستان نکا]]
:* دهستان پی رجه
:* دهستان قره طغان
:* دهستان مهروان

شهر: [[نکا]]

* [[بخش هزارجریب]]
:* دهستان استخرپشت
:* دهستان زارم رود

== صنایع ==

نیروگاه شهید سلیمی , کارخانه کشتی سازی صدرا , شرکت حفاری نفت خزر , پایانه نفتی نکا , کارخانه سیمان , نکا پلاست , نکا فولاد , فولاد گستر نکا , فولاد ماشین نکا , کارخانه هوافضای نکا(ساخت هواپیماهای شناسایی) , کارخانه سیلو